2014年考研数学二第17题
📝 题目
设平面区域 $D=\left\{(x, y) \mid 1 \leqslant x^{2}+y^{2} \leqslant 4, x \geqslant 0, y \geqslant 0\right\}$ 。计算 $\iint_{D} \displaystyle\frac{x \sin \left(\pi \sqrt{x^{2}+y^{2}}\right)}{x+y} \mathrm{~d} x \mathrm{~d} y$ .
💡 答案解析
方法一 由对称性,得
$$ I=\iint_{D} \frac{x \sin \left(\pi \sqrt{x^{2}+y^{2}}\right)}{x+y} \mathrm{~d} x \mathrm{~d} y=\iint_{D} \frac{y \sin \left(\pi \sqrt{x^{2}+y^{2}}\right)}{x+y} \mathrm{~d} x \mathrm{~d} y $$
于是 $I=\displaystyle\frac{1}{2}\left[\iint_{D} \displaystyle\frac{x \sin \left(\pi \sqrt{x^{2}+y^{2}}\right)}{x+y} \mathrm{~d} x \mathrm{~d} y+\iint_{D} \displaystyle\frac{y \sin \left(\pi \sqrt{x^{2}+y^{2}}\right)}{x+y} \mathrm{~d} x \mathrm{~d} y\right]$
$$ \begin{aligned} & =\frac{1}{2} \iint_{D} \sin \left(\pi \sqrt{x^{2}+y^{2}}\right) \mathrm{d} x \mathrm{~d} y=\frac{1}{2} \int_{0}^{\frac{\pi}{2}} \mathrm{~d} \theta \int_{1}^{2} r \sin \pi r \mathrm{~d} r=\frac{1}{4 \pi} \int_{1}^{2} \pi r \sin \pi r \mathrm{~d}(\pi r) \\ & =\frac{1}{4 \pi} \int_{\pi}^{2 \pi} t \sin t \mathrm{~d} t=-\frac{1}{4 \pi} \int_{\pi}^{2 \pi} t \mathrm{~d}(\cos t)=-\left.\frac{1}{4 \pi} t \cos t\right|_{\pi} ^{2 \pi}+\frac{1}{4 \pi} \int_{\pi}^{2 \pi} \cos t \mathrm{~d} t=-\frac{3}{4} \end{aligned} $$
方法二 $\quad I=\iint_{D} \displaystyle\frac{x \sin \left(\pi \sqrt{x^{2}+y^{2}}\right)}{x+y} \mathrm{~d} x \mathrm{~d} y=\displaystyle\int_{0}^{\displaystyle\frac{\pi}{2}} \displaystyle\frac{\cos \theta}{\sin \theta+\cos \theta} \mathrm{d} \theta \displaystyle\int_{1}^{2} r \sin \pi r \mathrm{~d} r$ , 因为 $\displaystyle\int_{0}^{\displaystyle\frac{\pi}{2}} \displaystyle\frac{\cos \theta}{\sin \theta+\cos \theta} \mathrm{d} \theta=\displaystyle\int_{0}^{\displaystyle\frac{\pi}{2}} \displaystyle\frac{\sin \theta}{\sin \theta+\cos \theta} \mathrm{d} \theta$ , 所以 $\displaystyle\int_{0}^{\displaystyle\frac{\pi}{2}} \displaystyle\frac{\cos \theta}{\sin \theta+\cos \theta} \mathrm{d} \theta=\displaystyle\frac{1}{2} \displaystyle\int_{0}^{\displaystyle\frac{\pi}{2}} \displaystyle\frac{\sin \theta+\cos \theta}{\sin \theta+\cos \theta} \mathrm{d} \theta=\displaystyle\frac{\pi}{4}$ , 又因为 $\displaystyle\int_{1}^{2} r \sin \pi r \mathrm{~d} r=\displaystyle\frac{1}{\pi^{2}} \displaystyle\int_{\pi}^{2 \pi} t \sin t \mathrm{~d} t=-\displaystyle\frac{1}{\pi^{2}} \displaystyle\int_{\pi}^{2 \pi} t \mathrm{~d}(\cos t)$
$$ =-\left.\frac{1}{\pi^{2}} t \cos t\right|_{\pi} ^{2 \pi}+\frac{1}{\pi^{2}} \int_{\pi}^{2 \pi} \cos t \mathrm{~d} t=-\frac{3}{\pi} $$
所以 $I=\iint_{D} \displaystyle\frac{x \sin \left(\pi \sqrt{x^{2}+y^{2}}\right)}{x+y} \mathrm{~d} x \mathrm{~d} y=-\displaystyle\frac{3}{4}$ . 方法三 $\quad I=\iint_{D} \displaystyle\frac{x \sin \left(\pi \sqrt{x^{2}+y^{2}}\right)}{x+y} \mathrm{~d} x \mathrm{~d} y=\displaystyle\int_{0}^{\displaystyle\frac{\pi}{2}} \displaystyle\frac{\cos \theta}{\sin \theta+\cos \theta} \mathrm{d} \theta \displaystyle\int_{1}^{2} r \sin \pi r \mathrm{~d} r$ , 因为 $\displaystyle\int_{0}^{\displaystyle\frac{\pi}{2}} \displaystyle\frac{\cos \theta}{\sin \theta+\cos \theta} \mathrm{d} \theta=\displaystyle\int_{0}^{\displaystyle\frac{\pi}{2}} \displaystyle\frac{1}{1+\tan \theta} \mathrm{d} \theta \xlongequal{\tan \theta=t} \displaystyle\int_{0}^{+\infty} \displaystyle\frac{1}{1+t} \cdot \displaystyle\frac{1}{1+t^{2}} \mathrm{~d} t$
$$ \begin{gathered} =\frac{1}{2} \int_{0}^{+\infty}\left(\frac{1}{1+t}-\frac{t-1}{1+t^{2}}\right) \mathrm{d} t \\ =\left.\frac{1}{2}\left[\ln (1+t)-\frac{1}{2} \ln \left(1+t^{2}\right)+\arctan t\right]\right|_{0} ^{+\infty} \\ =\left.\frac{1}{2} \ln \frac{1+t}{\sqrt{1+t^{2}}}\right|_{0} ^{+\infty}+\left.\frac{1}{2} \arctan t\right|_{0} ^{+\infty}=\frac{\pi}{4} \\ \int_{1}^{2} r \sin \pi r \mathrm{~d} r=\frac{1}{\pi^{2}} \int_{\pi}^{2 \pi} t \sin t \mathrm{~d} t=-\frac{1}{\pi^{2}} \int_{\pi}^{2 \pi} t \mathrm{~d}(\cos t) \\ =-\left.\frac{1}{\pi^{2}} t \cos t\right|_{\pi} ^{2 \pi}+\frac{1}{\pi^{2}} \int_{\pi}^{2 \pi} \cos t \mathrm{~d} t=-\frac{3}{\pi} \end{gathered} $$
所以 $I=\iint_{D} \displaystyle\frac{x \sin \left(\pi \sqrt{x^{2}+y^{2}}\right)}{x+y} \mathrm{~d} x \mathrm{~d} y=-\displaystyle\frac{3}{4}$ .
方法四 $I=\iint_{D} \displaystyle\frac{x \sin \left(\pi \sqrt{x^{2}+y^{2}}\right)}{x+y} \mathrm{~d} x \mathrm{~d} y=\displaystyle\int_{0}^{\displaystyle\frac{\pi}{2}} \displaystyle\frac{\cos \theta}{\sin \theta+\cos \theta} \mathrm{d} \theta \displaystyle\int_{1}^{2} r \sin \pi r \mathrm{~d} r$ , 因为 $\displaystyle\int_{0}^{\displaystyle\frac{\pi}{2}} \displaystyle\frac{\cos \theta}{\sin \theta+\cos \theta} d \theta=\displaystyle\frac{1}{\sqrt{2}} \displaystyle\int_{0}^{\displaystyle\frac{\pi}{2}} \displaystyle\frac{\cos \left[\left(\theta+\displaystyle\frac{\pi}{4}\right)-\displaystyle\frac{\pi}{4}\right]}{\sin \left(\theta+\displaystyle\frac{\pi}{4}\right)} d \theta$
$$ \begin{gathered} =\frac{1}{2} \int_{0}^{\frac{\pi}{2}} \frac{\cos \left(\theta+\frac{\pi}{4}\right)+\sin \left(\theta+\frac{\pi}{4}\right)}{\sin \left(\theta+\frac{\pi}{4}\right)} \mathrm{d} \theta \\ =\frac{1}{2} \int_{0}^{\frac{\pi}{2}}\left[1+\cot \left(\theta+\frac{\pi}{4}\right)\right] \mathrm{d} \theta \\ =\left.\frac{1}{2}\left[\theta+\ln \left|\sin \left(\theta+\frac{\pi}{4}\right)\right|\right]\right|_{0} ^{\frac{\pi}{2}}=\frac{\pi}{4} \\ \int_{1}^{2} r \sin \pi r \mathrm{~d} r=\frac{1}{\pi^{2}} \int_{\pi}^{2 \pi} t \sin t \mathrm{~d} t=-\frac{1}{\pi^{2}} \int_{\pi}^{2 \pi} t \mathrm{~d}(\cos t) \\ =-\left.\frac{1}{\pi^{2}} t \cos t\right|_{\pi} ^{2 \pi}+\frac{1}{\pi^{2}} \int_{\pi}^{2 \pi} \cos t \mathrm{~d} t=-\frac{3}{\pi} \end{gathered} $$
所以 $I=\iint_{D} \displaystyle\frac{x \sin \left(\pi \sqrt{x^{2}+y^{2}}\right)}{x+y} \mathrm{~d} x \mathrm{~d} y=-\displaystyle\frac{3}{4}$ . 方法五 $\quad I=\iint_{D} \displaystyle\frac{x \sin \left(\pi \sqrt{x^{2}+y^{2}}\right)}{x+y} \mathrm{~d} x \mathrm{~d} y=\displaystyle\int_{0}^{\displaystyle\frac{\pi}{2}} \displaystyle\frac{\cos \theta}{\sin \theta+\cos \theta} \mathrm{d} \theta \displaystyle\int_{1}^{2} r \sin \pi r \mathrm{~d} r$ , 因为 $\displaystyle\int_{0}^{\displaystyle\frac{\pi}{2}} \displaystyle\frac{\cos \theta}{\sin \theta+\cos \theta} d \theta=\displaystyle\frac{1}{2}\left(\displaystyle\int_{0}^{\displaystyle\frac{\pi}{2}} \displaystyle\frac{\cos \theta+\sin \theta}{\sin \theta+\cos \theta} d \theta+\displaystyle\int_{0}^{\displaystyle\frac{\pi}{2}} \displaystyle\frac{\cos \theta-\sin \theta}{\sin \theta+\cos \theta} d \theta\right)$
$$ \begin{gathered} =\left.\frac{1}{2}\left(\frac{\pi}{2}+\ln |\sin \theta+\cos \theta|\right)\right|_{0} ^{\frac{\pi}{2}}=\frac{\pi}{4} \\ \int_{1}^{2} r \sin \pi r \mathrm{~d} r=\frac{1}{\pi^{2}} \int_{\pi}^{2 \pi} t \sin t \mathrm{~d} t=-\frac{1}{\pi^{2}} \int_{\pi}^{2 \pi} t \mathrm{~d}(\cos t) \\ =-\left.\frac{1}{\pi^{2}} t \cos t\right|_{\pi} ^{2 \pi}+\frac{1}{\pi^{2}} \int_{\pi}^{2 \pi} \cos t \mathrm{~d} t=-\frac{3}{\pi} \end{gathered} $$
所以 $I=\iint_{D} \displaystyle\frac{x \sin \left(\pi \sqrt{x^{2}+y^{2}}\right)}{x+y} \mathrm{~d} x \mathrm{~d} y=-\displaystyle\frac{3}{4}$ .