安徽师范大学 2021年高等代数第0题
📝 题目
四、(20 分)用正交的线性替换化二次型 $\displaystyle 2 x_{1}^{2}+x_{2}^{2}-4 x_{1} x_{2}-4 x_{2} x_{3}$ 为标准形.
💡 答案解析
暂无答案解析
📋 详细解题步骤
步骤 1/6
目标:写出二次型矩阵
二次型 $f = 2x_1^2 + x_2^2 - 4x_1x_2 - 4x_2x_3$ 的矩阵 $A$ 满足 $f = x^T A x$,其中 $x = (x_1, x_2, x_3)^T$。根据二次型系数,$a_{11}=2$, $a_{22}=1$, $a_{33}=0$;交叉项系数一半:$a_{12}=a_{21}=-2$, $a_{13}=a_{31}=0$, $a_{23}=a_{32}=-2$。因此 $A = \begin{pmatrix} 2 & -2 & 0 \\ -2 & 1 & -2 \\ 0 & -2 & 0 \end{pmatrix}$。
公式:二次型矩阵元素:$a_{ii}$ 为平方项系数,$a_{ij}=a_{ji}$ 为交叉项系数的一半。
提示:注意交叉项系数要除以2,且矩阵是对称的。
步骤 2/6
目标:求特征值
解特征方程 $|\lambda E - A| = 0$。计算行列式:
$|\lambda E - A| = \begin{vmatrix} \lambda-2 & 2 & 0 \\ 2 & \lambda-1 & 2 \\ 0 & 2 & \lambda \end{vmatrix}$
按第一行展开:$(\lambda-2)[(\lambda-1)\lambda - 4] - 2[2\lambda - 0] = (\lambda-2)(\lambda^2-\lambda-4) - 4\lambda = \lambda^3 - 3\lambda^2 - 6\lambda + 8$。
因式分解得 $(\lambda+2)(\lambda-1)(\lambda-4)=0$,所以特征值为 $\lambda_1 = -2$, $\lambda_2 = 1$, $\lambda_3 = 4$。
公式:特征多项式 $|\lambda E - A| = 0$
提示:行列式计算要仔细,因式分解可用试根法。
步骤 3/6
目标:求特征向量(λ=-2)
解齐次线性方程组 $(-2E - A)x = 0$,即 $\begin{pmatrix} -4 & 2 & 0 \\ 2 & -3 & 2 \\ 0 & 2 & -2 \end{pmatrix} x = 0$。
行化简:$\begin{pmatrix} -4 & 2 & 0 \\ 2 & -3 & 2 \\ 0 & 2 & -2 \end{pmatrix} \xrightarrow{R_1 \leftrightarrow R_2} \begin{pmatrix} 2 & -3 & 2 \\ -4 & 2 & 0 \\ 0 & 2 & -2 \end{pmatrix} \xrightarrow{R_2+2R_1} \begin{pmatrix} 2 & -3 & 2 \\ 0 & -4 & 4 \\ 0 & 2 & -2 \end{pmatrix} \xrightarrow{R_3+\frac{1}{2}R_2} \begin{pmatrix} 2 & -3 & 2 \\ 0 & -4 & 4 \\ 0 & 0 & 0 \end{pmatrix}$。
进一步化简:$\begin{pmatrix} 1 & 0 & -1 \\ 0 & 1 & -1 \\ 0 & 0 & 0 \end{pmatrix}$(实际应为 $\begin{pmatrix} 1 & 0 & -1 \\ 0 & 1 & -2 \\ 0 & 0 & 0 \end{pmatrix}$,但原答案有误,此处按正确计算)。
得基础解系 $\xi_1 = (1,2,1)^T$,单位化:$\|\xi_1\| = \sqrt{1^2+2^2+1^2} = \sqrt{6}$,故 $\eta_1 = \frac{1}{\sqrt{6}}(1,2,1)^T$。
公式:特征向量满足 $(\lambda_i E - A)x=0$
提示:行化简要正确,单位化时注意模长计算。
步骤 4/6
目标:求特征向量(λ=1)
解 $(E - A)x = 0$,即 $\begin{pmatrix} -1 & 2 & 0 \\ 2 & 0 & 2 \\ 0 & 2 & 1 \end{pmatrix} x = 0$。
行化简:$\begin{pmatrix} -1 & 2 & 0 \\ 2 & 0 & 2 \\ 0 & 2 & 1 \end{pmatrix} \xrightarrow{R_2+2R_1} \begin{pmatrix} -1 & 2 & 0 \\ 0 & 4 & 2 \\ 0 & 2 & 1 \end{pmatrix} \xrightarrow{R_3-\frac{1}{2}R_2} \begin{pmatrix} -1 & 2 & 0 \\ 0 & 4 & 2 \\ 0 & 0 & 0 \end{pmatrix}$。
进一步化简:$\begin{pmatrix} 1 & 0 & 1 \\ 0 & 1 & 0.5 \\ 0 & 0 & 0 \end{pmatrix}$,得基础解系 $\xi_2 = (2, -1, -2)^T$,单位化:$\|\xi_2\| = \sqrt{4+1+4}=3$,故 $\eta_2 = \frac{1}{3}(2,-1,-2)^T$。
公式:特征向量满足 $(\lambda_i E - A)x=0$
提示:注意行化简后自由变量赋值,单位化正确。
步骤 5/6
目标:求特征向量(λ=4)
解 $(4E - A)x = 0$,即 $\begin{pmatrix} 2 & 2 & 0 \\ 2 & 3 & 2 \\ 0 & 2 & 4 \end{pmatrix} x = 0$。
行化简:$\begin{pmatrix} 2 & 2 & 0 \\ 2 & 3 & 2 \\ 0 & 2 & 4 \end{pmatrix} \xrightarrow{R_2-R_1} \begin{pmatrix} 2 & 2 & 0 \\ 0 & 1 & 2 \\ 0 & 2 & 4 \end{pmatrix} \xrightarrow{R_3-2R_2} \begin{pmatrix} 2 & 2 & 0 \\ 0 & 1 & 2 \\ 0 & 0 & 0 \end{pmatrix}$。
进一步化简:$\begin{pmatrix} 1 & 0 & -2 \\ 0 & 1 & 2 \\ 0 & 0 & 0 \end{pmatrix}$,得基础解系 $\xi_3 = (2, -2, 1)^T$,单位化:$\|\xi_3\| = \sqrt{4+4+1}=3$,故 $\eta_3 = \frac{1}{3}(2,-2,1)^T$。
公式:特征向量满足 $(\lambda_i E - A)x=0$
提示:注意不同特征值的特征向量自动正交,但需验证。
步骤 6/6
目标:构造正交变换矩阵并写出标准形
将单位化后的特征向量按列排成正交矩阵 $Q$:
$Q = (\eta_1, \eta_2, \eta_3) = \begin{pmatrix} \frac{1}{\sqrt{6}} & \frac{2}{3} & \frac{2}{3} \\ \frac{2}{\sqrt{6}} & -\frac{1}{3} & -\frac{2}{3} \\ \frac{1}{\sqrt{6}} & -\frac{2}{3} & \frac{1}{3} \end{pmatrix}$。
正交变换 $x = Qy$ 将二次型化为标准形:$f = \lambda_1 y_1^2 + \lambda_2 y_2^2 + \lambda_3 y_3^2 = -2y_1^2 + y_2^2 + 4y_3^2$。
公式:正交变换 $x=Qy$,标准形 $\sum \lambda_i y_i^2$
提示:注意特征值顺序与特征向量列对应,矩阵 $Q$ 需正交(列单位正交)。
📷 拍照上传批改
拍照上传批改功能已预留入口,后续接入图片上传、OCR识别与AI批改。