方企勤 第一章 分析基础 第16题

教材习题

📝 题目

例 16 设数列 ${x}_{n}$ 由如下递推公式定义:

$$ {x}_{0} = 1,\;{x}_{n + 1} = \frac{1}{1 + {x}_{n}}\;\left( {n = 0,1,2,\cdots }\right) . $$

求证: $\displaystyle{\mathop{\lim }\limits_{{n \rightarrow \infty }}{x}_{n} = \frac{\sqrt{5} - 1}{2}}$ .

💡 答案解析

证法 1 用数学归纳法容易证明 $\frac{1}{2} \leq {x}_{n} \leq 1\left( {n = 0,1,2,\cdots }\right)$ . 记 $x = \frac{\sqrt{5} - 1}{2}$ . 显然有 $x = \frac{1}{1 + x},x > \frac{1}{2}$ . 因此

$$ \left| {{x}_{n + 1} - x}\right| = \left| {\frac{1}{1 + {x}_{n}} - \frac{1}{1 + x}}\right| = \frac{\left| {x}_{n} - x\right| }{\left( {1 + {x}_{n}}\right) \left( {1 + x}\right) } \leq \frac{4}{9}\left| {{x}_{n} - x}\right| $$

$$ \Rightarrow 0 \leq \left| {{x}_{n} - x}\right| \leq \frac{4}{9}\left| {{x}_{n - 1} - x}\right| \leq \cdots \leq {\left( \frac{4}{9}\right) }^{n}\left| {{x}_{0} - x}\right| $$

$$ \text{ 夹挤准则 }\mathop{\lim }\limits_{{n \rightarrow \infty }}{x}_{n} = x = \frac{\sqrt{5} - 1}{2}\text{ . } $$

评注 值得注意的是,在本例中,数列 ${x}_{n}$ 不是单调的. 请看如下的数值表:

\begin{center} \includegraphics[max width=0.5\textwidth]{images/004.jpg} \end{center} \hspace*{3em}

证法 2 分别考虑 ${x}_{2n}$ 和 ${x}_{{2n} + 1}$ . 记 $g\left( x\right) = \frac{1 + x}{2 + x}$ ,则有

$$ {x}_{2n} = \frac{1}{1 + {x}_{{2n} - 1}} = \frac{1 + {x}_{{2n} - 2}}{2 + {x}_{{2n} - 2}} = g\left( {x}_{{2n} - 2}\right) \;\left( {n = 1,2,\cdots }\right) ; $$

$$ {x}_{{2n} + 1} = \frac{1}{1 + {x}_{2n}} = \frac{1 + {x}_{{2n} - 1}}{2 + {x}_{{2n} - 1}} = g\left( {x}_{{2n} - 1}\right) \;\left( {n = 1,2,\cdots }\right) . $$

因为 $\forall a,b \in \mathbf{R},\frac{1 + b}{2 + b} - \frac{1 + a}{2 + a} = \frac{b - a}{\left( {2 + b}\right) \left( {2 + a}\right) }$ ,所以用数学归纳法容易证明:

$$ 0 < {x}_{2} < {x}_{0} \Rightarrow {x}_{2n} \downarrow \text{ 且 }{x}_{2n} > 0; $$

$$ {x}_{3} > {x}_{1} > 0 \Rightarrow {x}_{{2n} + 1} \uparrow \text{ 且 }{x}_{{2n} + 1} < 1. $$

由此可见,极限 $\displaystyle{\mathop{\lim }\limits_{{n \rightarrow \infty }}{x}_{2n}}$ 和 $\displaystyle{\mathop{\lim }\limits_{{n \rightarrow \infty }}{x}_{{2n} + 1}}$ 都存在,并且极限值都是方程 $x =$ $g\left( x\right)$ 即 $x = \frac{1 + x}{2 + x}$ 的正根,也就是

$$ x = \frac{\sqrt{5} - 1}{2} \Rightarrow \mathop{\lim }\limits_{{n \rightarrow \infty }}{x}_{n} = \frac{\sqrt{5} - 1}{2}. $$

评注 值得注意的是,虽然序列 ${x}_{n}$ 没有单调性,但是 ${x}_{2n}$ 和 ${x}_{{2n} + 1}$ 却都有单调性.

📋 详细解题步骤

步骤 1/3
目标:证明数列有界
用数学归纳法证明:对于所有n,有1/2 ≤ x_n ≤ 1。当n=0时,x_0=1,成立。假设n=k时成立,则x_{k+1}=1/(1+x_k),由于1/2 ≤ x_k ≤ 1,可得1/2 ≤ 1/(1+x_k) ≤ 2/3 ≤ 1,故n=k+1时也成立。
公式:x_{n+1} = 1/(1+x_n)
提示:注意下界1/2,上界1,但实际递推后上界变为2/3,仍满足≤1。
步骤 2/3
目标:引入极限值并建立递推不等式
记x = (√5 - 1)/2,满足x = 1/(1+x)。计算|x_{n+1} - x| = |1/(1+x_n) - 1/(1+x)| = |x_n - x| / [(1+x_n)(1+x)]。由于1/2 ≤ x_n ≤ 1,1+x_n ≥ 3/2,1+x = (3+√5)/2 > 3/2,故分母≥ (3/2)^2 = 9/4,因此|x_{n+1} - x| ≤ (4/9)|x_n - x|。
公式:|x_{n+1} - x| = |x_n - x| / [(1+x_n)(1+x)] ≤ (4/9)|x_n - x|
提示:利用x_n的范围放缩分母。
步骤 3/3
目标:迭代不等式并应用夹逼准则
由递推不等式得|x_n - x| ≤ (4/9)^n |x_0 - x|。由于0 < 4/9 < 1,当n→∞时,(4/9)^n → 0,故由夹逼准则得lim_{n→∞} x_n = x。
公式:0 ≤ |x_n - x| ≤ (4/9)^n |x_0 - x| → 0
提示:夹逼准则:若0 ≤ a_n ≤ b_n且b_n→0,则a_n→0。

📷 拍照上传批改

拍照上传批改功能已预留入口,后续接入图片上传、OCR识别与AI批改。