方企勤 第六章 多元函数积分学 第4题

教材习题

📝 题目

例 4 计算第二型曲面积分

$$ I = {\oiint }_{{x}^{2} + {y}^{2} + {z}^{2} = {R}^{2}}\frac{x\mathrm{\;d}y\mathrm{\;d}z + y\mathrm{\;d}z\mathrm{\;d}x + z\mathrm{\;d}x\mathrm{\;d}y}{{\left( {x}^{2} + {y}^{2} + {z}^{2}\right) }^{3/2}}. $$

💡 答案解析

解法 1 显然

$$ I = \frac{1}{{R}^{3}}{\iint }_{{x}^{2} + {y}^{2} + {x}^{2} = {R}^{2}}x\mathrm{\;d}y\mathrm{\;d}z + y\mathrm{\;d}z\mathrm{\;d}x + z\mathrm{\;d}x\mathrm{\;d}y. $$

因球面的外侧单位法向量为 $\left( {\frac{x}{R},\frac{y}{R},\frac{z}{R}}\right)$ 及

$$ \frac{x}{R}\mathrm{\;d}S = \mathrm{d}y\mathrm{\;d}z,\;\frac{y}{R}\mathrm{\;d}S = \mathrm{d}z\mathrm{\;d}x,\;\frac{z}{R}\mathrm{\;d}S = \mathrm{d}x\mathrm{\;d}y, $$

所以

$$ I = \frac{1}{{R}^{4}}{\iint }_{{x}^{2} + {y}^{2} + {z}^{2} = {R}^{2}}\left( {{x}^{2} + {y}^{2} + {z}^{2}}\right) \mathrm{d}S $$

$$ = \frac{1}{{R}^{2}}{\iint }_{{x}^{2} + {y}^{2} + {z}^{2} = {R}^{2}}\mathrm{\;d}S = {4\pi }. $$

解法 2 令 $x = R\cos \theta \sin \varphi ,y = R\sin \theta \sin \varphi ,z = R\cos \varphi (0 \leq \theta \leq {2\pi }$ . $0 \leq \varphi \leq \pi )$ . 由

📋 详细解题步骤

步骤 1/3
目标:简化被积函数
由于积分曲面是球面 x^2+y^2+z^2=R^2,分母 (x^2+y^2+z^2)^{3/2}=R^3,因此被积函数可简化为 (x dy dz + y dz dx + z dx dy)/R^3,即 I = (1/R^3) ∯_S (x dy dz + y dz dx + z dx dy)。
公式:I = \frac{1}{R^3} \oiint_{x^2+y^2+z^2=R^2} x\,dy\,dz + y\,dz\,dx + z\,dx\,dy
提示:注意分母是常数,可以直接提出积分号外。
步骤 2/3
目标:利用单位法向量转换
球面外侧单位法向量为 (x/R, y/R, z/R),且有关系:dy dz = (x/R) dS, dz dx = (y/R) dS, dx dy = (z/R) dS。代入积分得 I = (1/R^3) ∯_S [x*(x/R) + y*(y/R) + z*(z/R)] dS = (1/R^4) ∯_S (x^2+y^2+z^2) dS。
公式:dy\,dz = \frac{x}{R}dS,\quad dz\,dx = \frac{y}{R}dS,\quad dx\,dy = \frac{z}{R}dS
提示:注意方向:外侧法向量对应正定向。
步骤 3/3
目标:计算曲面积分
在球面上 x^2+y^2+z^2=R^2,所以 I = (1/R^4) ∯_S R^2 dS = (1/R^2) ∯_S dS。球面面积是 4πR^2,因此 I = (1/R^2) * 4πR^2 = 4π。
公式:\oiint_S dS = 4\pi R^2
提示:球面面积公式要牢记。

📷 拍照上传批改

拍照上传批改功能已预留入口,后续接入图片上传、OCR识别与AI批改。