同济高数 第9章 第9-5-4题

教材习题

📝 题目

4.设 $\displaystyle \frac{x}{z}=\ln \frac{z}{y}$ ,求 $\displaystyle \frac{\partial z}{\partial x}$ 及 $\displaystyle \frac{\partial z}{\partial y}$ .

💡 答案解析

[AI解答]

[AI解答] 已知方程 $$ \frac{x}{z} = \ln \frac{z}{y} $$ 首先将其改写为隐函数形式: $$ \frac{x}{z} - \ln \frac{z}{y} = 0 $$ 令 $$ F(x, y, z) = \frac{x}{z} - \ln \frac{z}{y} $$ 则原方程即 $F(x, y, z) = 0$。

我们分别计算偏导数:

先对 $x$ 求偏导(将 $y,z$ 视为常数): $$ \frac{\partial F}{\partial x} = \frac{1}{z} $$

对 $y$ 求偏导: $$ \frac{\partial F}{\partial y} = -\frac{1}{z/y} \cdot \frac{\partial}{\partial y}\left(\frac{z}{y}\right) = -\frac{y}{z} \cdot \left(-\frac{z}{y^2}\right) = \frac{1}{y} $$ (注意 $\ln(z/y) = \ln z - \ln y$,直接对 $y$ 求导得 $-\frac{1}{y}$,结果一致。)

对 $z$ 求偏导: $$ \frac{\partial F}{\partial z} = \frac{\partial}{\partial z}\left( \frac{x}{z} \right) - \frac{\partial}{\partial z}\left( \ln \frac{z}{y} \right) = -\frac{x}{z^2} - \frac{1}{z/y} \cdot \frac{1}{y} = -\frac{x}{z^2} - \frac{1}{z} $$

由隐函数求导公式: $$ \frac{\partial z}{\partial x} = -\frac{\displaystyle\frac{\partial F}{\partial x}}{\displaystyle\frac{\partial F}{\partial z}} = -\frac{\frac{1}{z}}{-\frac{x}{z^2} - \frac{1}{z}} $$ 化简分母: $$ -\frac{x}{z^2} - \frac{1}{z} = -\frac{x + z}{z^2} $$ 因此 $$ \frac{\partial z}{\partial x} = -\frac{\frac{1}{z}}{-\frac{x+z}{z^2}} = \frac{\frac{1}{z}}{\frac{x+z}{z^2}} = \frac{z}{x+z} $$

同理, $$ \frac{\partial z}{\partial y} = -\frac{\displaystyle\frac{\partial F}{\partial y}}{\displaystyle\frac{\partial F}{\partial z}} = -\frac{\frac{1}{y}}{-\frac{x+z}{z^2}} = \frac{\frac{1}{y}}{\frac{x+z}{z^2}} = \frac{z^2}{y(x+z)} $$

因此最终结果为: $$ \boxed{\frac{\partial z}{\partial x} = \frac{z}{x+z},\quad \frac{\partial z}{\partial y} = \frac{z^2}{y(x+z)}} $$

难度:★★☆☆☆

📋 详细解题步骤

步骤 1/6
目标:将方程改写为隐函数形式
将原方程 $\frac{x}{z} = \ln \frac{z}{y}$ 改写为 $\frac{x}{z} - \ln \frac{z}{y} = 0$,并令 $F(x,y,z) = \frac{x}{z} - \ln \frac{z}{y}$。
公式:F(x,y,z)=0
提示:隐函数求导需要将方程化为 F=0 的形式。
步骤 2/6
目标:计算偏导数 $\frac{\partial F}{\partial x}$
将 $y,z$ 视为常数,对 $x$ 求导:$\frac{\partial F}{\partial x} = \frac{1}{z}$。
步骤 3/6
目标:计算偏导数 $\frac{\partial F}{\partial y}$
将 $x,z$ 视为常数,对 $y$ 求导:$\frac{\partial F}{\partial y} = -\frac{1}{z/y} \cdot \frac{\partial}{\partial y}\left(\frac{z}{y}\right) = -\frac{y}{z} \cdot \left(-\frac{z}{y^2}\right) = \frac{1}{y}$。也可直接对 $\ln(z/y)=\ln z-\ln y$ 求导得 $-\frac{1}{y}$。
提示:注意复合函数求导。
步骤 4/6
目标:计算偏导数 $\frac{\partial F}{\partial z}$
将 $x,y$ 视为常数,对 $z$ 求导:$\frac{\partial F}{\partial z} = -\frac{x}{z^2} - \frac{1}{z/y} \cdot \frac{1}{y} = -\frac{x}{z^2} - \frac{1}{z}$。化简得 $-\frac{x+z}{z^2}$。
提示:注意 $\frac{\partial}{\partial z}\left(\frac{x}{z}\right) = -\frac{x}{z^2}$,$\frac{\partial}{\partial z}\ln\frac{z}{y} = \frac{1}{z}$。
步骤 5/6
目标:利用隐函数求导公式求 $\frac{\partial z}{\partial x}$
由公式 $\frac{\partial z}{\partial x} = -\frac{\partial F/\partial x}{\partial F/\partial z}$,代入得 $\frac{\partial z}{\partial x} = -\frac{1/z}{-(x+z)/z^2} = \frac{z}{x+z}$。
公式:$\frac{\partial z}{\partial x} = -\frac{F_x}{F_z}$
提示:注意负号的处理。
步骤 6/6
目标:利用隐函数求导公式求 $\frac{\partial z}{\partial y}$
由公式 $\frac{\partial z}{\partial y} = -\frac{\partial F/\partial y}{\partial F/\partial z}$,代入得 $\frac{\partial z}{\partial y} = -\frac{1/y}{-(x+z)/z^2} = \frac{z^2}{y(x+z)}$。
公式:$\frac{\partial z}{\partial y} = -\frac{F_y}{F_z}$

📷 拍照上传批改

拍照上传批改功能已预留入口,后续接入图片上传、OCR识别与AI批改。