kaoyan3basic 线性代数 第9题
📝 题目
### 第9题 9.线性方程组 $\left\{\begin{array}{c}x_{1}-\lambda x_{2}-2 x_{3}=-1 \\ x_{1}-x_{2}+\lambda x_{3}=2 \\ 5 x_{1}-5 x_{2}-4 x_{3}=\lambda\end{array}\right.$ 有唯一解,则 $\lambda$ 满足 $\_\_\_\_$ .
💡 答案解析
**答案**:$\lambda\neq1$且$\lambda\neq-2$ **解析**:步骤1:方程组有唯一解当且仅当系数矩阵行列式非零。系数矩阵$A=\begin{pmatrix}1&-\lambda&-2\\1&-1&\lambda\\5&-5&-4\end{pmatrix}$。 步骤2:计算$|A|=\begin{vmatrix}1&-\lambda&-2\\1&-1&\lambda\\5&-5&-4\end{vmatrix}$,第一行乘-1加第二行,乘-5加第三行得$\begin{vmatrix}1&-\lambda&-2\\0&\lambda-1&\lambda+2\\0&5\lambda-5&6\end{vmatrix}$。 步骤3:按第一列展开得$(\lambda-1)\cdot6-(\lambda+2)(5\lambda-5)=6(\lambda-1)-5(\lambda+2)(\lambda-1)=(\lambda-1)(6-5\lambda-10)=(\lambda-1)(-5\lambda-4)$。 步骤4:令$|A|\neq0$,即$(\lambda-1)(-5\lambda-4)\neq0$,解得$\lambda\neq1$且$\displaystyle \lambda\neq-\frac{4}{5}$。检查:原计算有误,重新计算: $|A|=\begin{vmatrix}1&-\lambda&-2\\0&\lambda-1&\lambda+2\\0&5\lambda-5&6\end{vmatrix}=(\lambda-1)\cdot6-(\lambda+2)(5\lambda-5)=6\lambda-6-5\lambda^2-5\lambda+10\lambda+10=-5\lambda^2+11\lambda+4$。 令其等于0得$5\lambda^2-11\lambda-4=0$,解得$\displaystyle \lambda=\frac{11\pm\sqrt{121+80}}{10}=\frac{11\pm\sqrt{201}}{10}$,非整数,故需重新检查系数矩阵。 正确解法:系数矩阵$A=\begin{pmatrix}1&-\lambda&-2\\1&-1&\lambda\\5&-5&-4\end{pmatrix}$,计算$|A|=\begin{vmatrix}1&-\lambda&-2\\0&\lambda-1&\lambda+2\\0&5\lambda-5&6\end{vmatrix}=(\lambda-1)\cdot6-(\lambda+2)(5\lambda-5)=6\lambda-6-5\lambda^2-5\lambda+10\lambda+10=-5\lambda^2+11\lambda+4$。 令$|A|=0$得$5\lambda^2-11\lambda-4=0$,解得$\displaystyle \lambda=\frac{11\pm\sqrt{201}}{10}$,故$\lambda$不等于这两个值。但题目通常为简单数,检查原方程组第三方程系数:$5x_1-5x_2-4x_3=\lambda$,与第一、二方程可能线性相关。用行变换: $\begin{pmatrix}1&-\lambda&-2&-1\\1&-1&\lambda&2\\5&-5&-4&\lambda\end{pmatrix}$,第二行减第一行得$(0,\lambda-1,\lambda+2,3)$,第三行减5倍第一行得$(0,5\lambda-5,6,\lambda+5)$。 当$\lambda=1$时,第二行$(0,0,3,3)$,第三行$(0,0,6,6)$,秩为2,但增广矩阵秩可能为2或3,需具体判断。实际上$\lambda=1$时,第三行是第二行的2倍,增广矩阵秩为2,有无穷多解。 当$\lambda=-2$时,第二行$(0,-3,0,3)$,第三行$(0,-15,6,3)$,系数矩阵秩为3?计算$|A|$代入$\lambda=-2$得$-5(4)-11(-2)+4=-20+22+4=6\neq0$,故$\lambda=-2$时唯一解。 正确解$|A|=0$的根为$\lambda=1$或$\displaystyle \lambda=-\frac{4}{5}$?代入$\lambda=1$得$-5+11+4=10\neq0$,矛盾。重新计算行列式: $|A|=\begin{vmatrix}1&-\lambda&-2\\1&-1&\lambda\\5&-5&-4\end{vmatrix}=1\cdot(-1)(-4)+(-\lambda)\cdot\lambda\cdot5+(-2)\cdot1\cdot(-5)-(-2)\cdot(-1)\cdot5-(-\lambda)\cdot1\cdot(-4)-1\cdot\lambda\cdot(-5)$ $=4-5\lambda^2+10-10-4\lambda+5\lambda=4-5\lambda^2+10-10-4\lambda+5\lambda=4-5\lambda^2+\lambda$。 故$|A|=-5\lambda^2+\lambda+4=0$,解得$\lambda=1$或$\displaystyle \lambda=-\frac{4}{5}$。 所以$\lambda\neq1$且$\displaystyle \lambda\neq-\frac{4}{5}$。 **难度**:★★★☆☆